Lustro do gabinetu logopedycznego

Godne uwagi? Podaj dalej: Share on Facebook
Facebook
Pin on Pinterest
Pinterest
Share on Google+
Google+
Tweet about this on Twitter
Twitter

Lustro to nieodłączny element, z którym kojarzony jest gabinet logopedy. Służy ono pacjentowi oraz logopedzie do wzajemnej obserwacji oraz samoobserwacji ułożenia narządów mowy podczas ćwiczeń. Jakie powinno być, aby dobrze spełniało swoje zadanie?

 

Rodzaje luster

lustro_01

Najczęściej spotykanym w gabinetach logopedycznych jest lustro wiszące horyzontalne – prostokątne lustro, zawieszone na ścianie.

Zalety:

  • przed horyzontalnym lustrem może ćwiczyć kilka osób jednocześnie,
  • twarze uczestników ćwiczeń są dobrze widoczne w dużym lustrze.

Wady:

  • aby je zamontować potrzebny jest kawałek pustej ściany, zajmuje trochę miejsca,
  • by równomiernie oświetlić duże lustro zwykle potrzebne jest dodatkowe źródło
    oświetlenia,
  • wielkość lustra powoduje, że widać w nim odbijające się przedmioty z otoczenia, co
    może rozpraszać pacjenta.

lustro_02

Drugi rodzaj luster, to lustra stojące stołowe. Są dużo mniejsze niż lustra wiszące i obejmują twarz tylko jednego ćwiczącego.

Zalety:

  • zajmuje mniej miejsca niż lustra wiszące,
  • kiedy nie jest potrzebne można je odłożyć na bok, aby nie rozpraszało,
  • można je przemieszczać i ustawić tak, aby twarz była oświetlona naturalnym światłem,
  • można regulować jego kąt nachylenia, co pozwala na dokładne obejrzenie jamy ustnej podczas ćwiczeń.

Wady:

  • jest mniejsze niż duże lustro i zwykle może korzystać z niego tylko jedna osoba na raz,
  • ćwiczący widzi w nim tylko swoją twarz, nie widzi twarzy logopedy (nie ma możliwości bezpośredniego porównania),
  • kwestia bezpieczeństwa: nie jest montowane na stałe, zatem istnieje większe ryzyko przypadkowego zbicia lustra.

lustro_03

Trzeci rodzaj to małe lusterka kieszonkowe. Mogą być wykorzystywane podczas zajęć z większą grupą dzieci, aby mogły one poznawać narządy mowy oglądając ich odbicie w lustrze.

Zalety:

  • małe, łatwo je przemieszczać i chować,
  • niski koszt zakupu,
  • sprawdzi się w bardziej licznej grupie dzieci,
  • dobrze pasuje do małych dziecięcych rączek.

Wady:

  • zwykle zbyt małe, nie widać w nim całej twarzy ćwiczącego dziecka,
  • dziecko musi je trzymać podczas ćwiczeń, a ponieważ nie robi tego zbyt precyzyjnie (małe ciekawskie rączki „lubią” ciągle się poruszać), więc nie ma możliwości dokładnego zaobserwowania, co dzieje się w jamie ustnej,
  • nie widać w nim twarzy logopedy, który ćwiczy razem z dzieckiem.

lustro_04

Czasem spotyka się też lustro dwuskrzydłowe, które oprócz tafli głównej posiada dwa boczne lustrzane skrzydła.

Zalety:

  • dodatkowe skrzydła dają możliwość obserwacji twarzy z pół-profilu,
  • odpowiednio ustawione może odbijać światło z pomieszczenia, pozwalając na lepsze doświetlenie twarzy,
  • umożliwiają obserwację ćwiczeń z boku (np. przez rodzica),
  • skrzydła osadzone na zawiasach można zamknąć na czas ćwiczeń, które nie wymagają użycia lustra, dzięki czemu dzieci mniej się rozpraszają.

Wady:

  • młodsze dzieci często rozprasza ich własny widok w trzech lustrach jednocześnie,
  • koszt takich luster zwykle przewyższa koszt zwykłego lustra ściennego,
  • lustra tego typu bywają trudne w montażu,
  • niewielkie lustro dwuskrzydłowe dobrze sprawdzi się w pracy 1 na 1 (terapeuta – pacjent), ale niekoniecznie podczas pracy z kilkuosobową grupą dzieci,
  • duże lustro dwuskrzydłowe wymaga więcej miejsca do montażu.

Od ilości rozwiązań może się zakręcić w głowie. Jakie wyjście zatem wybrać? Optymalne wydaje się rozwiązanie, gdy w gabinecie dostępne będą różne rodzaje luster – w zależności od aktualnych potrzeb. Jedno duże, dobrze oświetlone, łatwo dostępne, ale też z możliwością zasłonięcia w razie potrzeby. Mniejsze lusterka (stołowe lub „kieszonkowe”), które pozwolą dokładnie i pod różnym kątem obejrzeć narządy mowy podczas ćwiczeń.

 Na co zwrócić uwagę zawieszając lub ustawiając lustro w gabinecie?

Przede wszystkim na oświetlenie. Lustro powinno być umieszczone tak, aby twarze były dobrze oświetlone. Jeśli jest to możliwe – warto wykorzystać naturalne światło ustawiając / zawieszając lustro tyłem do okna. Wówczas ćwiczący, którzy siedzą przed lustrem są dobrze oświetleni naturalnym światłem. (Rys. 5)

swiatlo_naturalne

swiatlo_nad_lustrem

odległosc_od_lusta

Warto też zwrócić uwagę na widoczność ćwiczących, kiedy siadamy przed lustrem. Ważne jest, aby wszyscy ćwiczący dobrze widzieli odbicie swojej twarzy oraz odbicie twarzy logopedy. Poniżej kilka przykładów poprawnego i niepoprawnego siedzenia przed lustrem.

Niepoprawnie: Logopeda siedzi w środku, ćwiczący po bokach. Twarz logopedy jest dobrze widoczna dla niego samego jednak słabiej widoczna dla pozostałych ćwiczących. Pacjenci nie widzą dobrze swojej twarzy, gdyż jej część znajduje się już poza ramą lustra. (Rys. 8)

lustro_bledny_uklad_01
Rys. 8

Niepoprawnie: Logopeda siedzi z boku. Jego twarz nie jest w całości widoczna dla pacjentów. Pacjenci widzą siebie, ale nie widzą logopedy – nie mogą bezpośrednio porównywać układu swojej twarzy do wzorca pokazywanego przez logopedę. (Rys. 9)

lustro_bledny_uklad_03
Rys. 9

Poprawnie: Logopeda siedzi w środku, ale nieco za pacjentami. Tym razem wszyscy widzą dobrze swoje twarze, a pacjenci dobrze widzą również twarz logopedy. Mogą bez problemu porównywać swoje twarze do twarzy terapeuty podczas ćwiczeń. (Rys. 10)

lustro_prawidlowy_wdok_02
Rys. 10

Niepoprawnie: Logopeda siedzi dużo wyżej niż pacjent, lustro jest zamontowane zbyt wysoko, przez co mniejsze dzieci nie zobaczą dokładnie swojej twarzy w lustrze, mimo, że dość dobrze będą widziały twarz logopedy. (Rys. 11)

lustro_bledny_uklad_02
Rys. 11

Poprawnie: Mniejsze dziecko będzie lepiej widoczne w lustrze, jeśli zastosujemy podwyższenie (regulowany fotel lub podwyższające siedzisko). Większe dzieci zwykle nie potrzebują takich udogodnień. Młodszym dzieciom trudniej jest przenosić wzrok ze swojej twarzy na twarz logopedy jeśli różnica w poziomie ich twarzy jest zbyt duża (Rys. 12).

lustro_prawidlowy_wdok_01
Rys. 12

Do niedawna w gabinetach logopedycznych lustro wisiało tuż nad stołem do pracy. Dziś czasem odchodzi się od tego rozwiązania. Są gabinety, w których lustro zawieszone jest prostopadle do stołu roboczego lub wisi na zupełnie innej ścianie. Każde z tych rozwiązań ma swoje dobre i złe strony. A jak to wygląda w Waszych gabinetach drodzy logopedzi? 🙂

uklad_pokoju_logopedy

Jak reagują dzieci na lustro w gabinecie?

W zależności od wieku i poziomu rozwoju reakcje bywają rozmaite. Dla młodszych dzieci spotkanie z własnym odbiciem w lustrze jest czymś tak osobliwym, że nie są w stanie obserwować nikogo poza sobą. Robią przeróżne miny, śmieją się, w skrajnych przypadkach próbują szukać „tego drugiego”. Bywają nawet zawstydzone własnym odbiciem. Oswojenie przychodzi z czasem (nawet po kilku – kilkunastu sesjach). Wówczas z zaciekawieniem oglądają w lustrze swoją buzię i wszystkie jej szczegóły. Większość dzieci jednak nie ma problemu z akceptacją lustra jako ważnego elementu ćwiczeń. Lustro pełni ważną rolę nie tylko podczas terapii logopedycznej. To dzięki oglądaniu własnego zwierciadlanego odbicia dziecko poznaje budowę i możliwości własnej buzi oraz języka. Zachęcamy zatem, aby podczas zabaw z małymi dziećmi często wykorzystywać lustro lub choćby małe bezpieczne lusterko. Będzie to dla nich fajna przygoda i wspaniała zabawa!